Constructieve of meegaande kritiek?

Hij stak zijn vinger omhoog tijdens de vergadering. De directeur had iedereen gevraagd vrijuit te praten, dus maakte hij daarvan gebruik door te uiten waar hij al maanden mee zat. Hij begon over de extreem lage salarissen die medewerkers in de publieke zorg ontvangen. Vervolgens noemde hij de vieze toiletten, het tekort aan water, de scheuren in de enige sterilisator, de lekkages in het hele ziekenhuis. Hij vervolgde met de hitte in de wachtkamer waar de patiënten zich opstapelen, en het gebrek aan chirurgische instrumenten. Hij eindigde met de uitspraak “er is hier niemand die dit kan verdragen”, waarop een ongemakkelijke stilte volgde in de zaal. Uiteindelijk kwam iemand op hem af die hem verweet dat zijn kritiek niet constructief was, maar alleen ontlading tot doel had. Daarom sprak hij vervolgens nooit meer, tijdens welke vergadering dan ook.

Zij, die in werkelijkheid geen enkele vorm van kritiek dulden, verbergen zich achter het argument dat ze gepaste en opbouwende kritiek zoeken. Voor hen betekent proportioneel, dat je alles met een omweg benadert en begint met iets vleiends. Je moet nooit – volgens deze aanbidders van applaus – het systeem in twijfel trekken, maar de gebreken die het niet laten functioneren. Constructief zijn betekent niet de leiders van het huidige politieke proces bekritiseren, en nog veel minder het politieke model in twijfel trekken. Men moet bovendien een blind vertrouwen laten zien dat alle problemen opgelost zullen worden door de „wijze leiding” van de hogere instanties. Als iemand buiten de paden van de getolereerde kritiek treedt, dan zullen ze hem allerlei slechte eigenschappen toebedelen. Haatdragend, geen klasse, huilebalk… dat zullen de eerste beledigingen zijn, terwijl daarna de afgezaagde “CIA spion”, “contrarevolutionair” en “vijand van de natie” zullen volgen.

Zijn observaties zullen nooit op het juiste moment komen, omdat ze noch gehoorzaamheid noch zelfbeschuldiging bevatten. Kritiek behoeft geen toevoeging. Ze hoort niet gekwalificeerd te worden in “constructief” en “deconstructief”, kritiek zou je met alle mogelijke grofheid moeten kunnen geven, zonder hoffelijkheid. Als een medicijn dat je uitsmeert over een etterende wond, kritiek doet pijn, doet huilen, kwelt… maar geneest.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s