Van gefluister naar de schreeuw van Tatlin

Als deelnemers van die eerste editie van “Susurro de Tatlin” [Gefluister van Tatlin, vert.] in Havana zullen we nooit die minuut van vrijheid voor de microfoon vergeten die ons jaren van officiële belediging zou kosten. Het voorstel om de performance opnieuw uit te voeren, maar deze keer op het Plein van de Revolutie, bracht ons onveranderlijk de herinneringen aan die nacht in het centrum Wifredo Lam en de hoop dat deze keer de microfoons open zouden staan voor een groter aantal Cubanen. Ik geef toe dat ik erover dacht waar het beste het podium kon worden opgericht, waar de in het groen gestoken acteurs zouden staan die de toegewezen minuut van iedere toespraak zouden handhaven en hoe de duif te zien zou zijn, met zijn gefladder op de schouder van iedere spreker.

Op de vooravond van 30 december kon ik met Tania Bruguera spreken, die schor en uitgeput al voelde dat de kooi zich om haar heen sloot. Alle signalen wezen erop dat men haar niet zou toestaan het Plein te bereiken en dat de politieke politie een golf van repressie zou loslaten op degenen die haar wilden vergezellen. Ik waagde het haar drie mogelijke scenario’s te beschrijven waaraan ze het hoofd zou bieden: dat men haar niet het huis uit liet gaan of haar zou arresteren; dat men haar gewoon liet gaan naar de plaats die zou zijn ingenomen door een plotseling volksfeest met goedkoop bier, figuranten en muziek op vol volume; dat ze haar Susurro de Tatlin lieten uitvoeren, maar de microfoontijd zouden vullen met stemmen die officiële leuzen schreeuwden. Er was geen manier om aan die variabelen één toe te voegen die uitkwam op het koor van de pluraliteit en de tolerantie naar elkaar luisterend voor het standbeeld van José Martí.

In dat gesprek zei ik haar dat “aangezien de performance gemaakt is, de artistieke actie volbracht is“, omdat met haar voorstel Bruguera het netwerk van censuur, culturele lafheid en repressie had onthuld dat het Cubaanse leven stilzet. Vele van haar vrienden artiesten hadden geweigerd om haar te begeleiden, enkele bekenden hadden haar opgeroepen om het op te geven en om Susurro de Tatlin te verhuizen naar het interieur van een instituut en anderen, meer gecompromitteerd, waarschuwden haar dat er een plan bestond om “haar te ontvoeren van het Plein“. Vanaf de vroege ochtend begon de macabere dans van de arrestaties en de intimidatie.

Dames in het Wit, activisten, journalisten en dissidenten werden gevangengezet of verhinderd hun huizen te verlaten. De mobiele telefoons van vele communicators afgesloten, de berichten met alleen tekst geannuleerd en de toegang tot de e-mail Nauta beperkt. In een fluistering, kwam de informatie naar buiten over wat er gebeurde. Het team van 14ymedio onderging met hardheid de klap, met twee journalisten en een medewerker gearresteerd en onze redactie uren onder bewaking. De lijst van gevangenen is groeiende gelijkopgaand met de communicatie die weer begint te functioneren en we bellen elkaar, om ons op de hoogte te stellen.

Maar het gefluister transformeerde zich in de schreeuw van Tatlin. Een schreeuw die men nu hoort over de telefoonlijnen, op twitter, buiten de politie-eenheden, waar de familieleden reclameren de laatste dag van het jaar door te brengen samen met hun naasten. Het heeft geen microfoon, noch witte duif, ook is het geen minuut van vrijheid, maar lange uren van lijden en onbehagen.

Tania, tussen al die scenario’s die we projecteerden, ontbrak deze. Jij in de gevangenis en vanuit daar, gekleed in het grijze uniform van de gevangene, deed je de meest overtuigende en onvergetelijke van je artistieke acties. Het Plein is vandaag in een ieder van ons.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s